Mercury Energy - New Zealand Electricity & Gas Provider Energy Education - Helping kids learn about energy!
Home
What is energy
What is gas
Safety
Projects and fun experiments
Build your own flashlight
The power of the lemon
Make a switch
How to read your meter
Fun stuff games and more
Useful links
Mercury.co.nz

Ki tō mōhio ka taea te mahi hiko ahakoa kāore he pēteri, he pūhiko hiko rānei? Ka taea te mahi hiko iti mā te rēmana. Hei mahi pēteri rēmana me te rongo i te rere a te “hikowai”, whaia mai ngā tohutohu o raro ake nei.

Hei mahi

  1. Mā te pakeke te 2 īnihi o te pareārai e tango mai i te waea konukura. Puritia te waea ki ngā kaipuri.
     
  2. Whakatikatia te puripepa ka tapahi ai kia 2 īnihi o te waea rino kua matatikahia, whakamahia rānei te ngaku konutea, te wāhi 2 īnihi rānei.
     
  3. Whakamahia te hōanga hei whakamāene i ngā wāhanga matanui o ngā moka o te waea, te puripepa, te wāhi konutea rānei.
     
  4. Āta whakakōraputia te rēmana ki ō ringa. Kia kaua te kiri e whawhati. He pai te āta whakapīrori ki te tēpu.
     
  5. Pēhia ngā wāhi o te puripepa me te waea ki roto i te rēmana kia pātata tonu, ēngari kia kaua e pā.
     
  6. Whakamākūtia tō arero ki te huare. Whakapākia atu tō arero ki ngā moka o ngā waea e rua.

Ō kitenga

Ko te pēteri rēmana te pēteri ngaohiko, ko tāna he takahuri i te pūngao matū hei pūngao hiko.

Kei roto ngā mētara e rua i te pēteri (te puripepa mētara me te waea konukura). Koinei ngā mokahiko, ngā wāhanga o te pēteri ki reira ka tomo, ka puta te iahiko i te pēteri. Kei roto ngā mokahiko i tētahi wai kei roto ko te waihiko, arā he wairewa e taea ana te kawe hiko.

I roto i te wairewa o te wai me te electrolyte, pērā ki te waikawa o te rēmana, ka kohi te nui o ngā electrons ki tētahi moka o ngā mokahiko. Ā, i tērā wā hoki e ngaro ana ngā irahiko i tērā atu mokahiko.

Ki te pā tō arero ki ngā mokahiko ka katia te ara iahiko, ka tukua te terenga o te hiko. Ko tā te rēmana kotahi he 7/10 o te wae ngaohiko hiko. Ki te honoa ngā rēmana e rua, ka taea te whakahiko i tētahi wati mamati utu iti (ka 1.5 wae ngaohiko). (Whakamahia te waea tūwai roa, me te ngāwari hei hono i te waea hiriwā o tētahi rēmana ki te waea konukura o tētahi rēmana. Kātahi ka tāpiritia ētahi waea tūwai mai i ērā atu waea e rua o roto i te rēmana ki te hononga o te pouaho tōrunga, me te tōraro o te pēteri ka hiko ai.)

Ko te rongo i te tengatenga me te mētara ki tō arero nā te nekenga o ngā irahiko mā te huare o runga o tō arero.

Tuhipoka Mō Te Pūngao Rēmana

Nā ētahi akonga tēnei mahi ā, ka ngana ai rātou ki te whakamahi “pēteri” rēmana hei whakakā i te rama raiti o tētahi ramaringa. Kāore i ea. He aha ai? He iti noa iho te rerenga ka puta i te rēmana (ko te kotahi miriapi). He korekore rawa hei whakakā i te rama. Ahakoa te nui o ngā rēmana, kāore e nui te rerenga mā te waea. Ahakoa he tika te nui o te ngaohiko (ka 1.5 wae ngaohiko mai i ngā rēmana e rua), he ngoikore rawa te rerenga. Ēngari he whakamātauranga rawe tonu! Ahakoa te kore o te tatū tika o te whakamātauranga, he āwhina tonu i a tātou kia mārama ki ngā mahinga.
 

Energy school
project information
(Pdf - 1.3mb)
Download Science
Lesson Plan
(Pdf- 21kb)
 Email Us